وابی و سابی، کلیدهایی برای فهم هنر و ادبیات ژاپن

  • توضیحات
  • نظرات (0)

توضیحات

تألیف: دکتر سیدآیت حسینی
عضو هیأت علمی زبان و ادبیات ژاپنی دانشگاه تهران
ناشر: نشر پرنده با همکاری مرکز مطالعات ژاپن

معرفی کتاب:
ژاپن از حدود قرن پنجم میلادی تحت تأثیر فرهنگ چین قرار گرفت و جریانی در این دوران آغاز شد که به استیلای همه‌جانبۀ فرهنگ چین انجامید.

این تأثیرپذیری‌ها باعث شد ژاپن از هر لحاظ وامدار فرهنگ چین باشد و مردم ژاپن نگاهی رو به بالا به فرهنگ چینی داشته باشند. قرون نهم تا سیزدهم میلادی اوج چین‌دوستی و چین‌ستایی مردم ژاپن است.

در ژاپن، هر چیز که از چین آمده بود یا ریشۀ چینی داشت، ارزشمند و گران‌بها شمرده می‌شد و در مقابل آن، هر چیزی که متعلق به ژاپن بود خوار و بی‌مقدار قلمداد می‌شد. ژاپنی‌ها می‌کوشیدند در همه چیز، از ادبیات و هنر و علوم تا معماری و لباس پوشیدن و ساخت اشیاء زینتی از چینی‌ها تقلید کنند.

اما از حدود قرن شانزدهم جریانی در فرهنگ ژاپن به وجود آمد که نگاه ژاپنی‌ها به زیبایی را تغییر داد. این جریان زیبایی را نه در محصولات پرزرق‌وبرق و تجملی چینی، بلکه در تولیدات ساده و بی‌پیرایۀ داخلی می‌بیند و در نهایت، همین جریان به استیلای همه‌جانبۀ فرهنگ چینی بر ژاپن خاتمه می‌دهد.

در زبان ژاپنی اصطلاحات «وابی» و «سابی» برای اشاره به این نگاه و جریان به کار می‌روند.

وابی و سابی، کلیدهایی برای فهم هنر و ادبیات ژاپن: الگویی انقلابی در زیبایی‌شناسی

 

نگاهی به نحوۀ برگزاری مراسم چای‌نوشی در ژاپن، به‌خوبی ما را با جریان وابی‌سابی آشنا می‌سازد. تا پیش از قرن شانزدهم، مراسم چای در ژاپن در اتاق‌های مجلل و وسیع، با دیوارهای طلایی بلند و پنجره‌های بزرگ برگزار می‌شد و در آن، تا حد مقدور، از ظروف و ادوات مجلل و باشکوه ساخت چین استفاده می‌شد.

ظروف سرامیکی چینی لعاب‌های درخشان و سطوح صاف و صیقلی و رنگهای روشن و درخشان و طرح‌های ظریف و زیبا و متقارن داشتند و برگزاری مراسم چای در این فضا و با این ادوات راهی برای فضل‌نمایی و فخرفروشی بود.

اما جریان وابی‌سابی موجب شد که مراسم چای در اتاق‌های کوچک و ساده و در فضایی معنوی برگزار شود و به جای ظروف باشکوه چینی از ظروف ساده و بی‌پیرایۀ ساخت داخل استفاده شود.

ظروف سفالی ژاپنی، ساده و زمخت بودند، اغلب لعاب نداشتند، دارای رنگ‎های تیرۀ طبیعی بودند و در ساخت آن‌ها هیچ تقارنی رعایت نشده بود.

این میل به سادگی از مراسم چای به تمام عرصه‌های هنری ژاپن سرایت کرد و انقلابی تمام‌عیار در نوع نگاه ژاپنی‌ها به زیبایی پدید آورد. تمام هنرهای ژاپنی نظیر معماری، سرامیک‌سازی، باغ‌آرایی، گل‌آرایی، ساخت اشیاء زینتی، موسیقی و شعر تحت تأثیر وابی‌سابی قرار گرفتند و دگرگون شدند.

به طور خلاصه، در وابی‌سابی، تکیه بر داشته‌های خود است و از تلاش بیش از حدِ توان برای زیبا جلوه کردن و خودنمایی و به چشم آمدن پرهیز می‌شود و تنها زیبایی‌های ذاتی و طبیعی ارج نهاده می‌شوند.

وابی‌سابی زیباییِ کشف‌کردن و حس‌کردنِ ژرفا و غنا در چیزهای ساده است. وابی‌سابی زیبا دیدن و ستایش سادگی، قناعت و خویشتن‌داری است و حساسیتی زیباشناختی است که داشتن آن موجب می‌شود انسان زیباییِ بی‌پایانی در ناپایداری دنیا و همه چیز آن احساس کند.

(کتاب «وابی و سابی کلیدهایی برای فهم هنر و ادبیات ژاپن» تألیف دکتر سید آیت حسینی، عضو هیأت علمی گروه زبان و ادبیات دانشگاه تهران می‌کوشد خواننده را با جریان موسوم به وابی‌سابی در زیباشناسی ژاپنی آشنا سازد و ضمن ارائۀ تألیفی جامع و کامل از این مفاهیم، ردپای آن را در هنرهای سنتی ژاپنی واکاوی و تحلیل نماید و نوع نگاه زبیاشناسی ژاپنی را با زیباشناسی غربی مقایسه کند. بخش بزرگی از کتاب به بررسی تأثیر جریان وابی‌سابی بر اشعار کوتاه ژاپنی موسوم به هایکو اختصاص یافته است و هایکوهای زیادی با ترجمۀ فارسی آورده شده و تأثیر نگاه وابی‌سابی در این اشعار مورد بررسی و تحلیل قرار گرفته است.)

 

سرشناسه : حسینی، سیدآیت، ‏‫۱۳۶۱ -‏‏‏‏‏
‏عنوان و نام پدیدآور : وابی و سابی: کلیدهایی برای فهم هنر و ادبیات ژاپن/ تالیف سیدآیت حسینی؛ ویراستار افشین داورپناه.
‏مشخصات نشر : تهران: انتشارات پرنده‏‫، ‏‫۱۳۹۷‬‬.
‏مشخصات ظاهری : ‏‫۲۴۴ص.‬: مصور٬ جدول.
‏شابک : ۲۰۰۰۰۰ ریال : ‬‭۹۷۸-۶۰۰-۸۹۵۵-۰۶-۱‬
‏وضعیت فهرست نویسی : فاپا
‏یادداشت : ‏‫پشت جلد به انگلیسی: S.Ayat Hosseini. Keywords to understanding Japaness arts ‭and literature.
‏یادداشت : کتابنامه: ص.۲۳۰ -۲۳۵.
‏یادداشت : نمایه.
‏عنوان دیگر : کلیدهایی برای فهم و هنر ادبیات ژاپنی.
‏موضوع : ‏‫زیبایی‌شناسی ژاپنی
‏موضوع : Aesthetics, Japanese
‏رده بندی کنگره : ‏‫BH۲۲۱‭‬ ‭/ژ۲‭ح۵ ۱۳۹۷‬
‏رده بندی دیویی : ‏‫‭‭۱۱۱/۸۵۰۹۵۲
‏شماره کتابشناسی ملی : ۵۱۱۴۴۵۱‬

نقد و بررسی‌ها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.


اولین کسی باشید که دیدگاهی می نویسد “وابی و سابی، کلیدهایی برای فهم هنر و ادبیات ژاپن”

شما فقط این محصول را به سبد خرید اضافه کرده اید: